Artykuł naukowy
Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych
Objectivity in law – the institutional approach as an alternative to the dominant theories
Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, nr 2(9)/2014, s. 108-124
polski
Abstrakt
The aim of the paper is to establish a theoretical elaboration of objectivity in law which would conform exiting linguistic practices in the legal field. It starts from a brief characterization of legal practice in this respect which allows for an exposure of semantic complexity of the term ‘objectivity’ in law. The term is said to take two basic meanings: objectivity as a fact and objectivity as a moral ideal. On this ground requirements towards a reliable theory of legal objectivity are defined: such a theory should not only make o room for both distinct meanings of legal objectivity, but also should consider their mutual relations. These requirements stemming from existing linguistic practice serve as criteria for examination of up to date theoretical concepts of objectivity. The paper discusses realistic, conventionalist, and idealistic theories of objectivity in law subsequently and exposes shortcomings of each of these. Eventually, key assumptions of an institutional theory of objectivity are presented which is claimed to offer a plausible understanding of objectivity in law in both its factual and ideal aspects.
Słowa kluczowe
- obiektywność
- teoria instytucjonalna
- realizm
- konwencjonalizm
- idealizm
angielski
Abstract
The aim of the paper is to establish a theoretical elaboration of objectivity in law which would conform exiting linguistic practices in the legal field. It starts from a brief characterization of legal practice in this respect which allows for an exposure of semantic complexity of the term ‘objectivity’ in law. The term is said to take two basic meanings: objectivity as a fact and objectivity as a moral ideal. On this ground requirements towards a reliable theory of legal objectivity are defined: such a theory should not only make o room for both distinct meanings of legal objectivity, but also should consider their mutual relations. These requirements stemming from existing linguistic practice serve as criteria for examination of up to date theoretical concepts of objectivity. The paper discusses realistic, conventionalist, and idealistic theories of objectivity in law subsequently and exposes shortcomings of each of these. Eventually, key assumptions of an institutional theory of objectivity are presented which is claimed to offer a plausible understanding of objectivity in law in both its factual and ideal aspects.
Keywords
- objectivity
- institutional theory
- realism
- conventionalism
- idealism
Bibliografia
34 pozycji bibliograficznych
Literatura
-
Alexy, R. (1989). A Theory of Legal Argumentation. The Theory of Rational Discourse as Theory of Legal Justification. Oxford: Oxford University Press.
-
Beck, U., Giddens, A., Lash, S. (2009). Modernizacja refleksyjna. Polityka, tradycja i estetyka w porządku społecznym nowoczesności. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
-
Berger, P.L. (1997). Święty baldachim. Elementy socjologicznej teorii religii. Kraków: Wydawnictwo Nomos.
-
Berger, P.L., Luckmann, T. (1983). Społeczne tworzenie rzeczywistości. Warszawa: Państwowy
-
Instytut Wydawniczy.
-
Cern, K., Wojciechowski, B. (2011). O koniecznych związkach między dyskursem prawnym a moralnym. Principia 54–55, 191–221.
-
Coleman, J.L., Leiter, B. (1998). Determinacy, Objectivity, and Authority. In A. Marmor ( Ed.), Law and Interpretation: Essays in Legal Philosophy. Oxford: Clarendon Press.
-
Copp, D. (1995). Morality, Normativity, and Society. Oxford: Oxford University Press.
-
Durkheim, E. (2011). Zasady metody socjologicznej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
-
Dworkin, R. (1998). Biorąc prawa poważnie. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.
-
Dworkin, R. (2006). Imperium prawa. Warszawa: Wolters Kluwer.
-
Grabowski, A. (2001). Dyskurs prawniczy jako przypadek szczególny ogólnego dyskursu praktycznego. In J. Stelmach ( Ed.), Studia z filozofii prawa. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
-
Greenawalt, K. (1995). Law and Objectivity. Oxford: Oxford University Press.
-
Günther, K. (1993). Critical Remarks on Robert Alexy’s „Special Case Thesis”. Ratio Juris 6/2, 143– 156.
-
Günther, K. (1992). Universalistische Normbegründung und Normanwendung in Recht und Moral. In M. Herberger, U. Neumann, H. Rüssmann ( Eds.), Individualisierung und Generalisierung im Rechtsdenken. Stuttgart: Steiner.
-
Habermas, J. (2005). Faktyczność i obowiązywanie. Teoria dyskursu wobec zagadnień prawa i demokratycznego państwa prawnego. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
-
Habermas, J. (2008). Strukturalne przeobrażenia sfery publicznej. Warszawa: Wydawnictwo
-
Naukowe PWN.
-
Habermas, J. ( 1999). Teoria działania komunikacyjnego, t. 1. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe
-
Herbert, Z. (2008). Wiersze zebrane. Kraków: Wydawnictwo a5.
-
Kozak, A. (2002). Granice prawniczej władzy dyskrecjonalnej. Wrocław: Kolonia Limited.
-
Kozak, A. (2010). Myślenie analityczne w nauce prawa i praktyce prawniczej. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
-
Kramer, M.H. (2007). Objectivity and the Rule of Law. Cambridge: Cambridge University Press.
-
Leiter, B. (1993). Objectivity and Problems of Jurisprudence. Texas Law Review 72/1, 187–210.
-
March, J., Olsen, J. (2005). Instytucje. Organizacyjne podstawy polityki. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe Scholar.
-
Pichlak, M. (2014). Między aksjologią a ontologią dyskursu konstytucyjnego. Z problematyki obiektywizacji wartości w prawie. Przegląd Prawa i Administracji 96, 39–56.
-
Pichlak, M. (201 1). Różnica poglądów na tożsamość prawa w polskiej teorii. In P. Jabłoński ( Ed.), Czy koniec teorii prawa? Z zagadnień teorii i filozofii prawa. Wrocław: Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego.
-
Pichlak, M. (2013). Zamknięty system źródeł prawa. Studium instytucjonalizacji dyskursu prawniczego. Wrocław: Prawnicza i Ekonomiczna Biblioteka Cyfrowa.
-
Postema, G.J. (2007). Objectivity Fit for Law. In B. Leiter (Ed.), Objectivity in Law and Morals (pp. 99–143). Cambridge: Cambridge University Press.
-
Ricoeur, P. (1985). Egzystencja i hermeneutyka. Rozprawy o metodzie. Warszawa: De Agostini.
-
Rodak, L. (2014). Objectivity as Coherence in Practical Discourse. In P. Cserne, M. Könczöl, M. Soniewicka ( Eds.), The Rule of Law and the Challenges to Jurisprudence. Selected papers presented at the Fourth Central and Eastern European Forum for Legal, Political and Social Theorists, Celje, 23-24 March 2012 (pp. 65–88). Frankfurt am Main: Peter Lang.
-
Rosati, C. (2004). Some puzzles about the objectivity of law. Law and Philosophy,
-
Tuori, K. (2002). Critical Legal Positivism. Aldershot: Ashgate.
-
Zirk-Sadowski, M. (2001). Pozytywizm prawniczy a filozoficzna opo zycja podmiotu i przedmiotu poznania. In J. Stelmach ( Ed.), Studia z filozofii prawa. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego.
Informacje o publikacji
Dane wydania
Numer nr 2(9)/2014
- Strony
- 108-124
- Opublikowano
Jak cytować
Opis bibliograficzny i zweryfikowane formaty eksportowe.
Format AFPiFS
M. Pichlak, Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych, „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” nr 2(9)/2014, s. 108–124, DOI: 10.36280/afpifs.2014.2.108
ACM
[1] Maciej Pichlak. 2014. Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych. AFPiFS 2(9) (2014), 108–124. https://doi.org/10.36280/afpifs.2014.2.108
ACS
(1) Pichlak, M. Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych. AFPiFS 2014, No. 2(9), 108–124. https://doi.org/10.36280/afpifs.2014.2.108.
APA
Pichlak, M. (2014). Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych. Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, 2(9), 108–124. https://doi.org/10.36280/afpifs.2014.2.108
ABNT
PICHLAK, Maciej. Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych. Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, n. 2(9), p. 108–124, 2014.
Chicago
Pichlak, Maciej. “Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 2(9) (2014): 108–24. https://doi.org/10.36280/afpifs.2014.2.108.
Harvard
Pichlak, M. (2014) “Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych,” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, 2(9), pp. 108–124. Available at: https://doi.org/10.36280/afpifs.2014.2.108.
IEEE
[1] M. Pichlak, “Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych,” AFPiFS, no. 2(9), pp. 108–124, 2014, doi: 10.36280/afpifs.2014.2.108.
MLA
Pichlak, Maciej. “Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 2(9), 2014, pp. 108–24, https://doi.org/10.36280/afpifs.2014.2.108.
Turabian
Pichlak, Maciej. “Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 2(9) (2014): 108–24. https://doi.org/10.36280/afpifs.2014.2.108.
Vancouver
1. Pichlak M. Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych. AFPiFS. 2014;2(9):108–24. doi:10.36280/afpifs.2014.2.108
OSCOLA
Maciej Pichlak, ‘Obiektywność w prawie – podejście instytucjonalne jako alternatywa dla dominujących stanowisk teoretycznych’ (2014) 2(9) AFPiFS 108 <https://doi.org/10.36280/afpifs.2014.2.108>.