Uniwersytet Wrocławski

Abstrakt w języku polskim: 

Dzisiejsza akademicka wolność słowa znalazła się w ogniu wielu intensywnych wojen kulturowych. Tradycyjne liberalne argumenty na rzecz wolności słowa i wypowiedzi wydają się niewystarczające. Niniejszy artykuł dowodzi, że potrzebujemy nowego teoretycznego spojrzenia, aby zrozumieć i rozwiązać te konflikty, w których często znajdują się nauczyciele akademiccy. Przyjmując analityczne i filozoficzne podejście oparte na teorii prawa, w artykule wykorzystuję neopragmatyczne, antyfundacjonalistyczne ramy Stanleya Fisha do ponownego zdefiniowania akademickiej wolności słowa. Główną tezą artykułu jest to, że wolność akademicka nie jest absolutnym prawem jednostki do wypowiadania się na dowolny temat, ale wolnością uwarunkowaną kontekstem, definiowaną przez wewnętrzne normy i cele środowiska akademickiego. W przeciwieństwie do liberalnych teorii odwołujących się do uniwersalnych zasad, takich jak „rynek idei” Milla lub szerokie prawa wynikające z „Pierwszej Poprawki”, perspektywa Fisha podkreśla, że każda wypowiedź jest ograniczona przez społeczność interpretującą. W niniejszym artykule dokonuję krytycznej oceny liberalnych uzasadnień wolności wypowiedzi akademickiej, pokazując, w jaki sposób opierają się one na abstrakcyjnych podstawach, które neopragmatyzm Fisha podważa. Rekonstruuję Fishowską koncepcję wolności akademickiej opartą na „poprawności zawodowej”, czyli idei, że naukowcy są wolni tylko w takim zakresie, w jakim ich różne formy wypowiedzi są spójne z konkretnymi celami zawodowymi i standardami badań naukowych. [tłumaczenie – Redakcja]

Słowa kluczowe: wolność akademicka, wolność wypowiedzi, neopragmatyzm, liberalizm i prawo

Język artykułu: angielski.

Opublikowano: Numer 4(45)/2025, s. 77–95.

DOI: https://doi.org/10.36280/AFPiFS.2025.4.77

Pobierz

Liczba ściągnięć: 179 454

Tekst jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.

Uniwersytet Opolski

Abstrakt: W artykule przedstawiony został wyrok Sądu Najwyższego Stanów Zjednoczonych z 2002 roku w sprawie Republican Party of Minnesota v. White, w którym Sąd uznał za niekonstytucyjne klauzule wprowadzające ograniczenia w prezentowaniu swoich poglądów na kontrowersyjne kwestie prawne i społeczne w trakcie kampanii dla osób startujących w wyborach na sędziego w Minnesocie. W artykule omówiona została istota instytucji wyborów sędziów, ograniczenia dla kandydatów, jakie się w nich pojawiają oraz ogólnie spór o sposób wyłaniania przedstawicieli trzeciej władzy w USA. Na tym tle przedstawiony został stan faktyczny sprawy, rozstrzygnięcia sądów I i II instancji oraz Sądu Najwyższego, a także argumentacja Antonina Scalii uzasadniająca przyjęte stanowisko oraz zdania odrębne do wyroku. Celem Autora była analiza orzeczenie SN w kontekście prognoz jego krytyków, że jego skutkiem będzie upolitycznienia wyborów sędziowskich, prowadzące do obniżenia autorytetu wymiaru sprawiedliwości oraz pojawienia się wątpliwości co do bezstronności i niezależności sędziów.

Słowa kluczowe: wybory sędziów, upolitycznienie, Republican Party of Minnesota v. White, bezstronność i niezależność sędziego, odpowiedzialność sędziego, wolność wypowiedzi, kampania wyborcza

Język artykułu: polski

Data otrzymania: 13.06.2018
Data akceptacji: 10.09.2018

Opublikowano: Numer 3(18)/2018, s. 51-63.

Ściągnij plik: Download
Liczba ściągnięć: 328