Zaprzeczanie zbrodniom komunistycznym – wybrane problemy

Karolina Gmerek — Wed, 17 Sep 2025 09:02:49 +0000

Dr Marek Derlatka

Uniwersytet Zielonogórski

Abstrakt w języku polskim: Przestępstwo określone w art. 55 ustawy z 18 grudnia 1998 r. o Instytucie Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni Przeciwko Narodowi Polskiemu nosi potocznie miano tzw. kłamstwa oświęcimskiego, choć obejmuje także zaprzeczanie zbrodniom komunistycznym. Celem mojego opracowania jest analiza podstawowych zagadnień występku tak zwanej mowy nienawiści w odniesieniu do „wypaczeń komunizmu”. Prawda o zbrodni katyńskiej przetrwała w polskim społeczeństwie mimo stalinowskiego terroru i komunistycznego fałszu. Prawo do prawdy historycznej, czy prawo do zadekretowania jednej dopuszczalnej wizji przeszłości, wolność słowa i wolność badań naukowych, czy te wartości można pogodzić? Odpowiedzi na takie pytania są pilnie poszukiwane, jednak, jak to często bywa w obszarze konfliktu różnych rodzajów wolności, mogą one budzić wiele kontrowersji.

Słowa kluczowe: zbrodnia komunistyczna, zaprzeczanie, prawo pamięci, tożsamość narodowa

Język artykułu: polski

Opublikowano: Numer 3(44)/2025, s. 95-106.

DOI: https://doi.org/10.36280/AFPiFS.2025.3.95

Ściągnij plik: Download

Liczba ściągnięć: 102

Tekst jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0 Międzynarodowe.

Attempts to punish communist crimes throughout history: Failures and successes

Karolina Gmerek — Wed, 17 Sep 2025 08:30:35 +0000

Prof. dr hab. Adam Bosiacki

Uniwersytet Warszawski

Abstrakt w języku polskim: Artykuł ukazuje retrospektywne przedstawienie prób karania zbrodni komunistycznych, popełnionych przez funkcjonariuszy aparatu państw komunistycznych od czasów wojny domowej w Rosji. Mimo że prób takich było niemało, pozostają one nieznane w świadomości społecznej. Dotyczy to w mniejszym stopniu ukaranych osób po upadku systemu komunistycznego w krajach Bloku Sowieckiego i poza nim (w Kambodży). Co oczywiste jednak, wymiar i skuteczność karania zbrodni komunistycznych trudno uznać za zadowalający i nigdy już takim wymiar ten nie będzie.

Słowa kluczowe: zbrodnia komunistyczna, Rosja, ZSRR, Blok Sowiecki, upadek komunizmu, dekomunizacja

Język artykułu: angielski

Opublikowano: Numer 3(44)/2025, s. 70-79.

DOI: https://doi.org/10.36280/AFPiFS.2025.3.70