Artykuł naukowy
Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków
How Are Symbolic Statutes Created? Two Case Studies
Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, nr 2(23)/2020, s. 121-134
polski
Abstrakt
Symbolicznym przepisom prawa brak klasycznie rozumianej skuteczności; co więcej jednak, prawodawca posługujący się tym instrumentem z tym brakiem efektywności bądź to godzi się lub wręcz obejmuje go swoją intencją. Tego rodzaju przepisy przyjmowane są bądź to dla realizacji niejawnych celów politycznych, bądź też do realizacji jawnych celów, tyle że nie za pomocą wymuszania określonych zachowań, lecz raczej kształtowania w społeczeństwie odpowiednich postaw. Celem opracowania jest przeanalizowanie okoliczności, które mogą prowadzić do przyjmowania symbolicznych aktów prawnych. Dla realizacji tego zadania wybrano dwa przykłady z polskiego prawodawstwa, a następnie dokonano analizy okoliczności ich uchwalenia. W ten sposób wyodrębniono kilka czynników, które mogą uprawdopodobniać fakt, że prawodawca zmierzał do ustanowienia 1) przepisów symbolicznych oraz 2) przepisów symbolicznych mających realizować przede wszystkim niejawne cele polityczne.
Słowa kluczowe
- prawo symboliczne
- tworzenie prawa
- skuteczność prawa
- prawo a polityka
angielski
Abstract
Symbolic provisions of law lack effectiveness in the classic sense; moreover, the legislature using this instrument either accepts this lack of effectiveness or even intends it. Such provisions are adopted for the realization of either secret political goals or explicit goals – not by enforcing certain behaviours, but rather by shaping appropriate attitudes in the society. The aim of the study is to analyse the circumstances that may lead to the adoption of symbolic legal instruments. To implement this task, two examples from Polish legislation were selected, and then the circumstances of their adoption were analysed. In this way, several factors have been identified that may justify the fact that the legislature sought to establish: (1) symbolic provisions and (2) symbolic provisions intended primarily to attain secret political goals.
Keywords
- symbolic law
- law-making
- effectiveness of law
- law and politics
Bibliografia
27 pozycji bibliograficznych
Literatura
-
Bielska-Brodziak, A., Osuch, S., Podczaski, P., Suska, M. (2016). Co interpretator powinien wiedzieć o poprawkach? Państwo i Prawo 6, 36–50.
-
Bielska-Brodziak, A. (2019). In dubio pro tributario – przeszłość i teraźniejszość. In J. Głuchowski et. al. (Eds.), Współczesne problemy prawa podatkowego. Teoria i praktyka. Księga jubileuszowa dedykowana Profesorowi Bogumiłowi Brzezińskiemu. Warszawa: Wolters Kluwer.
-
Bielska-Brodziak, A. (Ed.) (2011). Odpowiedzialność majątkowa funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa. Komentarz. Warszawa: Wolters Kluwer.
-
Bielska-Brodziak, A., Drapalska-Grochowicz, M., Suska, M. (2019). Symbolic Protection of Animals. Society Register 3/3, 103–121.
-
Bielska-Brodziak, A. (2017). Śladami prawodawcy faktycznego. Materiały legislacyjne jako narzędzie wykładni prawa. Warszawa: Wolters Kluwer.
-
Borucka-Arctowa, M. (1967). O społecznym działaniu prawa. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe
-
Brzeziński, B. (2015). O wątpliwościach wokół zasady rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika. Przegląd Podatkowy 4, 17–21.
-
Dwyer, J.P. (1990). The Pathology of Symbolic Legislation. Ecology Law Quarterly 17/233, 233–316.
-
Filipczyk, H. (2013). Postulat pewności prawa w wykładni operatywnej prawa podatkowego. Warszawa: Wolters Kluwer.
-
Frankfurt, H.G. (2008). O wciskaniu kitu. Warszawa: Czuły Barbarzyńca.
-
Gizbert-Studnicki, T. (1985). Wykładnia celowościowa. Studia Prawnicze 3-4/85-86, 51–70.
-
Gromski, W. (2000). Autonomia i instrumentalny charakter prawa. Wrocław: Kolonia Limited.
-
Jabłońska-Bonca, J. (1995). Prawo w kręgu mitów. Gdańsk: Wydawnictwo Uniwersytetu Gdańskiego.
-
Johnson, S.R. (1999). The Dangers of Symbolic Legislation: Perceptions and Realities of the New Burden-of-Proof Rules. Iowa Law Review 84, 413–497.
-
Lembcke, O.W. (2016). Symbolic Legislation and Authority. In B. van Klink, B. van Beers, L. Poort (Eds.), Symbolic Legislation Theory and New Developments in Biolaw. Cham: Springer International Publishing.
-
Mariański, A. (2009). Rozstrzyganie wątpliwości na korzyść podatnika. Zasada prawa podatkowego. Warszawa: Wolters Kluwer.
-
Matan, A. (2014). Rażące naruszenie prawa jako przesłanka odpowiedzialności majątkowej funkcjonariusza publicznego. Warszawa: Wolters Kluwer.
-
Morawski, L. (1999). Główne problemy współczesnej filozofii prawa. Prawo w toku przemian. Warszawa: LexisNexis.
-
Moś, U. (1988-1989). Ustawodawstwo symboliczne, czyli o możliwości działań pozornych w prawie. Colloquia Communia 6(41)-1(42).
-
Płażek, S. (2011). Szczególna odpowiedzialność majątkowa funkcjonariuszy publicznych według ustawy o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażąc e naruszenie prawa. Finanse Komunalne 10, 5–17.
-
Poort, L., van Beers, B., van Klink, B. (2016). Introduction: Symbolic Dimension of Biolaw. In B. van Klink, B. van Beers, L. Poort (Eds.), Symbolic Legislation Theory and New Developments in Biolaw. Cham: Springer International Publishing.
-
Siehr, A. (2016). Symbolic Legislation Under Judicial Control. In K. Meßerschmidt, A.D. Olivier - Lalana (Eds.), Rational Lawmaking under Review. Legisprudence According to the German Federal Constitutional Court. Cham: Springer International Publishing.
-
Tkacz, S. (2014). O zintegrowanej koncepcji zasad prawa w polskim prawoznawstwie. Od dogmatyki do teorii. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.
-
van Klink, B. (2016). Symbolic Legislation: An Essentially Political Concept. In B. v an Klink, B. van Beers, L. Poort (Eds.), Symbolic Legislation Theory and New Developments in Biolaw. Cham: Springer International Publishing.
-
Wronkowska, S. (2017). Kilka tez o instrumentalizacji prawa i ochronie przed nią. Acta Universitatis
-
Wratislaviensis. Przegląd Prawa i Administracji CX, 107–112.
-
Wróblewski, J. (1985). Teoria racjonalnego tworzenia prawa. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.
Informacje o publikacji
Dane wydania
Numer nr 2(23)/2020
- Strony
- 121-134
- Opublikowano
Jak cytować
Opis bibliograficzny i zweryfikowane formaty eksportowe.
Format AFPiFS
A. Bielska-Brodziak, M. Suska, Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków, „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” nr 2(23)/2020, s. 121–134, DOI: 10.36280/afpifs.2020.2.121
ACM
[1] Agnieszka Bielska-Brodziak and Marek Suska. 2020. Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków. AFPiFS 2(23) (2020), 121–134. https://doi.org/10.36280/afpifs.2020.2.121
ACS
(1) Bielska-Brodziak, A.; Suska, M. Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków. AFPiFS 2020, No. 2(23), 121–134. https://doi.org/10.36280/afpifs.2020.2.121.
APA
Bielska-Brodziak, A., & Suska, M. (2020). Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków. Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, 2(23), 121–134. https://doi.org/10.36280/afpifs.2020.2.121
ABNT
BIELSKA-BRODZIAK, Agnieszka; SUSKA, Marek. Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków. Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, n. 2(23), p. 121–134, 2020.
Chicago
Bielska-Brodziak, Agnieszka, and Marek Suska. “Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 2(23) (2020): 121–34. https://doi.org/10.36280/afpifs.2020.2.121.
Harvard
Bielska-Brodziak, A. and Suska, M. (2020) “Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków,” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, 2(23), pp. 121–134. Available at: https://doi.org/10.36280/afpifs.2020.2.121.
IEEE
[1] A. Bielska-Brodziak and M. Suska, “Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków,” AFPiFS, no. 2(23), pp. 121–134, 2020, doi: 10.36280/afpifs.2020.2.121.
MLA
Bielska-Brodziak, Agnieszka, and Marek Suska. “Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 2(23), 2020, pp. 121–34, https://doi.org/10.36280/afpifs.2020.2.121.
Turabian
Bielska-Brodziak, Agnieszka, and Marek Suska. “Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 2(23) (2020): 121–34. https://doi.org/10.36280/afpifs.2020.2.121.
Vancouver
1. Bielska-Brodziak A, Suska M. Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków. AFPiFS. 2020;2(23):121–34. doi:10.36280/afpifs.2020.2.121
OSCOLA
Agnieszka Bielska-Brodziak and Marek Suska, ‘Jak powstają symboliczne ustawy? Studium dwóch przypadków’ (2020) 2(23) AFPiFS 121 <https://doi.org/10.36280/afpifs.2020.2.121>.