Archiwum Filozofii Prawa
i Filozofii Społecznej Journal of the Polish Section of IVR ISSN 2082-3304 Logo Polskiej Sekcji IVR Polska Sekcja IVR ↗

Artykuł naukowy

Prawo jako narzędzie inżynierii społecznej w filozofii prawa Roscoe Pounda

Autorzy artykułu
  1. Aleksander Olaf Szpojankowski

Law as a Social Engineering Tool in the Legal Philosophy of Roscoe Pound

Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, nr 1(19)/2019, s. 94-107

DOI 10.36280/afpifs.2019.1.94 ↗
Numer
nr 1(19)/2019
Strony
94-107
Opublikowano
Język tekstu
polski

polski

Abstrakt

Artykuł porusza tematykę jurysprudencji socjologicznej Roscoe Pounda ze szczególnym uwzględnieniem koncepcji inżynierii społecznej, a także wykorzystania prawa jako narzędzia, poprzez które założenia tej koncepcji są realizowane. W artykule przedstawiono również pojęcia kluczowe dla założeń inżynierii społecznej, a konkretnie teorię interesu społecznego zdefiniowaną przez R. Pounda oraz teorię etapów rozwoju społecznego, które stanowią podstawę, dzięki której realizacja założeń inżynierii społecznej jest możliwa wraz ze źródłami inspiracji jakimi kierował się R. Pound w procesie kształtowania swoich teorii. Koncepcję inżynierii społecznej zestawiono następnie z teoriami Leona Petrazyckiego, Alfa Rossa oraz Karla Poppera. Wskazane zostały także korzyści oraz zagrożenia płynące z inżynierii społecznej. We wnioskach poruszono tematykę aktualności myśli R. Pounda w kontekście współczesnej demokracji oraz potencjalnych zagrożeń dla wolności obywatelskich jakie płyną z realizacji założeń filozofii R. Pounda.

Słowa kluczowe

  • jurysprudencja socjologiczna
  • Roscoe Pound
  • inżynieria społeczna
  • interes społeczny
  • amerykański realizm prawny
  • realizm prawny

angielski

Abstract

The article discusses the subject of Roscoe Pound’s sociological jurisprudence with particular emphasis on the concept of social engineering, as well as the use of law as a tool through which the assumptions of this concept are implemented. The article also presents the key concepts of social engineering, specifically the theory of social interests, defined by R. Pound, and the theory of social development stages, which theories form the basis which enables the assumptions of social engineering to be implemented. The article also presents the sources of inspiration that R. Pound was guided by in the process of developing his theories. The concept of social engineering is compared to the theories of Leon Petrażycki, Alf Ross, and Karl Popper. The benefits and threats of social engineering are also indicated. The conclusions touch upon the subject of the topicality of R. Pound’s philosophy in the context of contemporary democracy and the potential threats to civil liberties that could flow from the implementation of the assumptions of R. Pound’s philosophy.

Keywords

  • sociological jurisprudence
  • Roscoe Pound
  • social engineering
  • social interest
  • American legal realism
  • legal realism
Pełny tekst PDF Jak cytować

Bibliografia

41 pozycji bibliograficznych

Literatura

  1. Bentham, J. (1958). Wprowadzenie do zasad moralności i prawodawstwa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  2. Brożek, B., Stelmach, J. (2006). Metody prawnicze. Kraków: Wolters Kluwer.

  3. Durkheim, E. (2011). O podziale pracy społecznej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

  4. Eliasz, K. (2016). Realistyczna koncepcja prawa Alfa Rossa. Warszawa: Wolters Kluwer.

  5. Garner, J.A. (1961a). The Sociological Jurisprudence of Roscoe Pound (Part I). Villanova Law Review 7/1, 1–26.

  6. Garner, J.A. (1961b). The Sociological Jurisprudence of Roscoe Pound (Part II). Villanova Law Review 7/2, 165–192.

  7. Hart, H.L.A. (2001). Eseje z filozofii prawa. Warszawa: Dom Wydawniczy ABC.

  8. von Ihering, R. (1884). Der Zweck im Recht. Leipzig: Breitkopf & Härtel.

  9. Korybski, A. (1983). Teoria interesów Roscoe Pounda. Annales Universitatis Mariae Curie-Skłodowska G 30, 183–200.

  10. McManaman, L.J. (1958). Social Engineering: The Legal Philosophy of Roscoe Pound. St. John’s Law Review 33/1, 1–47.

  11. Oniszczuk, J. (2012). Filozofia i teoria prawa. Warszawa: C.H. Beck.

  12. Opałek, K., Wróblewski, J. (1963). Współczesna teoria i socjologia prawa w Stanach Zjednoczonych. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  13. Pałecki, K. (1984). Uwagi o koncepcji „granic prawa” Roscoe Pounda. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Jagiellońskiego. Prace z Nauk Politycznych 1984/20, 37–45.

  14. Petrażycki, L. (1960). Teoria państwa i prawa, t. 2. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  15. Petrażycki, L. (1968). Wstęp do nauki polityki prawa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  16. Petrażycki, L. (1959). Wstęp do na uki prawa i moralności. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  17. Pieniążek, A., Stefaniuk, M. (2014). Socjologia prawa. Zarys wykładu. Warszawa: Wolters Kluwer.

  18. Popper, K.R. (1999). Nędza historycyzmu. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

  19. Popper, K.R. (2006). Społeczeństwo otwarte i jego wrogowie, t. 1. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe

  20. Posner, R. (1990). The Problems of Jurisprudence. Cambridge (Mass.): Harvard University Press.

  21. Pound, R. (1904). A New School of Jurists. The University Studies of University of Nebraska 4/3, 249– 266.

  22. Pound, R. (1943). A Survey of Social Interests. Harvard Law Review 57/1, 1–39.

  23. Pound, R. (1930). An Introduction to the Philosophy of Law. New Haven: Yale University Press.

  24. Pound, R. (1940). Contemporary Juristic Theory. Claremont: Claremont Colleges.

  25. Pound, R. (1907). Executive Justice. The American Law Register 3, 137–146.

  26. Pound, R. (1938). Individualization of Justice. Fordham Law Review 7/2, 153–166.

  27. Pound, R. (1950). New Path of the Law. Lincoln: University of Nebraska Press.

  28. Pound, R. (1920). Outlines of Lectures on Jurisprudence. Cambridge: Cambridge University Press.

  29. Pound, R. (1939). Public Law and Private Law. Cornell Law Quaterly 1939/4, 469–482.

  30. Pound, R. (1944). Task of Law. Lancaster: Franklin and Marshall College.

  31. Pound, R. (1917). The Limits of Effective Legal Actions. International Journal of Ethics 27/2, 150– 167.

  32. Pound, R. (1921). The Spirit of Common Law. Francestown: Marshall Jones Company.

  33. Ross, A. (1975). Argumentacja i perswazja. In I. Lazari -Pawłowska ( Ed.), Metaetyka. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  34. Ross, A. (1959). On Law and Justice. Berkeley: University of California Press.

  35. Ross, E.A. (1901). Social Control: A Survey of the Foundations of Order. London: Macmillan.

  36. Seidler, G.L. (1979). Doktryny prawne imperializmu. Lublin: Wydawnictwo Lubelskie.

  37. Shapiro, F.R. (2000). The Most-Cited Legal Scholars. The Journal of Legal Studies 29/S1, 409–426.

  38. Szydło, W. (2017). Art. 140 KC. In E. Gniewek, P. Machnikowski (Eds.), Kodeks cywilny. Komentarz. Warszawa: Legalis.

  39. Tönnies, F. (2008). Wspólnota i stowarzyszenie. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

  40. Wierczyński, G. (2018). Pound. Sopot: Wydawnictwo Arche.

  41. Załęski, P. (2011). Tonnies i społeczeństwo cywilne: Źródła nowo czesnej koncepcji społeczeństwa. Przegląd Socjologii Jakościowej 7/2, 72–83.

Informacje o publikacji

Autor i afiliacja

Aleksander Olaf Szpojankowski

Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie

Dane wydania

Numer nr 1(19)/2019

Strony
94-107
Opublikowano
DostępOtwarty LicencjaCC BY 4.0 ↗

Jak cytować

Opis bibliograficzny i zweryfikowane formaty eksportowe.

Format AFPiFS

A. O. Szpojankowski, Prawo jako narzędzie inżynierii społecznej w filozofii prawa Roscoe Pounda, „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” nr 1(19)/2019, s. 94–107, DOI: 10.36280/afpifs.2019.1.94

Eksportuj dane cytowania