Research article

Instrumentalizacja prawa w kontekście polityk pamięci w Europie Środkowej i Wschodniej po 1989 roku

Autorzy artykułu
  1. Filip Cyuńczyk

Instrumentalization of Law in the Context of Memory Policies in Central and Eastern Europe after 1989

Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, nr 3(21)/2019, s. 40-50

polski

Abstrakt

Głównym celem niniejszego artykułu jest zaproponowanie powiązania badawczego pomiędzy studiami nad środkowoeuropejskimi politykami pamięci po upadku komunizmu i koncepcji instrumentalizacji prawa. Wskazane studium przypadku może być ciekawym narzędziem do przebadania ww. koncepcji teoretycznej. Podstawowym pytaniem, jakie przed sobą postawiłem brzmi, czy studia przypadków poszczególnych środkowoeuropejskich polityk pamięci implementowanych po upadku komunizmu pozwalają na analizę, pod kątem jej praktycznego zastosowania, koncepcji instrumentalizacji prawa? Mają główną intencją jest pokazanie potencjału drzemiącego w połączeniu wspomnianych badań. Niniejszy artykuł skupia się na przedstawieniu specyficznych elementów konstytucjonalizacji nowych wspólnot politycznych w Europie Środkowej i Wschodniej po upadku komunizmu (np. ulokowania narracji pamięci w poszczególnych konstytucjach), następnie ukazaniu jej związków z koncepcją instrumentalizacji prawa, a w końcu na przytoczeniu kilku przykładów aktów instrumentalizacji prawa na polu pamięci zbiorowej w ramach realizacji bieżących celów politycznych.

Słowa kluczowe

  • instrumentalizacja prawa
  • polityka pamięci
  • pamięć zbiorowa
  • prawna petryfikacja przeszłości

angielski

Abstract

The main goal of the article is to conduct case studies of CEE memory policies introduced after the fall of communism and to present them as an interesting field for examining the instrumentalization of law. The primary research question is: Do several case studies of several memory policies implemented in post-communist states help to examine the theoretical concept of the instrumentalization of law? In this paper, I intend to show the hidden potential of such studies. I present some of the specific elements of new constitutionalization attempts in CEE, which included narratives of memory in several constitutions in the region. I also show their relation to the concept of instrumentalization of law. Finally, I describe some political acts of instrumentalization of law in the field of collective memory.

Keywords

  • instrumentalization of law
  • memory policies
  • collective memory
  • legal petrification of the past
Pełny tekst PDF Jak cytować

Bibliografia

17 pozycji bibliograficznych

Literatura

  1. Cercel, C. (2016). Law out of bounds: Legal Picnolepsy, Intelectual Austerity and Romanian Legal Past.

  2. In R. Mańko, C. Cercel, A. Sulikowski (Eds.), Law and Critique in Central Europe. Questioning the Past, Resisting the Present. Oxford: Oxford University Press.

  3. Durviete, I., Ozolins, U. (2016). The Latvian referendum on Russian as a second state language. Language Problems and Language Planning 40/2, 121–145.

  4. Gawin, D. (2010). Legitymizacja i pamięć. In A. Rychard, H. Domański (Eds.), Legitymizacja w Polsce. Nieustający kryzys w zmieniających się warunkach? Warszawa: IFiS PAN.

  5. Gromski, W. (2000). Autonomia i instrumentalny charakter prawa. Wrocław: Kolonia LTD.

  6. Gromski, W. (2018). Akty instrumentalizacji prawa i ich granice. Przegląd Prawa i Administracji 114, 95–106.

  7. Jundza, T. (Ed.). (2000). 4. maijs, Rakstu, atminu un dokumentu krajums per Neatkaribas deklaracju. Riga: Fonds Latvijas Vēsture.

  8. Klymenko, L. (2017). Cutting the Umbilical Cord: The Narrative of the National Past and Future in Ukrainian De-communization Policy. In U. Belavusau, A. Gliszczyńska (Eds.), Law and Memory. Towards Legal Governance of History. Cambridge: Cambridge University Press.

  9. Krygier, M. (2012). Rule of Law. I n M. Rosenfeld, A. Sajo ( Eds.), The Oxford Handb ook of Comparative Constitutional Law. Oxford: Oxford University Press.

  10. Loughlin, M. (2010). What is constitutionalisation? In P. Drobner, M. Loughlin (Eds.), The Twilight of Constitutionalism? Oxford: Oxford University Press.

  11. Marszałek-Kawa, J., Ratke -Majewska A., Wawrzyński, P. (2016). Polityka pamięci i kształtowanie tożsamości politycznej w czasie tranzycji postautorytarnej. Warszawa: Difin.

  12. Misztal, B. (2003). Theories of Social Remembering. Maidenhead: Open University Press.

  13. Młynarska-Sobaczewska, A. (2013). Normatywizacja tożsamości zbiorowej w preambułach do konstytucji państw postkomunistycznych. Filozofia Publiczna i Edukacja Demokratyczna 2/2, 104–133.

  14. Přibáň, J. (2007). Legal Symbolism: On Law, Time and European Identity. Aldershot: Ashgate.

  15. Rosenfeld, M. (2010). The Identity of the Constitutional Subject. Selfhood, Citizenship, Culture and Community. London-New York: Routledge.

  16. Thornihill, C. (2017). A Sociology of Constitutions. Constitutions and State Legitimacy in Historical- Sociological Perspective. Cambridge: Cambridge University Press.

  17. Wronkowska, S. (2017). Kilka tez o instrumentalizacji prawa i ochronie przed nią. Przegląd Prawa i Administracji 110, 107–112.

Informacje o publikacji

Autor i afiliacja

Filip Cyuńczyk

University of Wrocław

Dane wydania

Numer nr 3(21)/2019

Strony
40-50
Opublikowano
DostępOpen LicencjaCC BY 4.0 ↗

Jak cytować

Opis bibliograficzny i zweryfikowane formaty eksportowe.

Format AFPiFS

F. Cyuńczyk, Instrumentalizacja prawa w kontekście polityk pamięci w Europie Środkowej i Wschodniej po 1989 roku, „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” nr 3(21)/2019, s. 40–50, DOI: 10.36280/afpifs.2019.3.40