Artykuł naukowy

Zagadnienie istnienia norm

Autorzy artykułu
  1. Wojciech Patryas

The Question of Existence of Norms

Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, nr 4(37)/2023, s. 68-78

polski

Abstrakt

W pierwszej kolejności przedmiotem rozważań są normy pojmowane jako wyrażenia–typy. Taka norma istnieje, ponieważ jej cudzysłowowe imię własne nie jest nazwą pustą. To znaczy , że norma ta należy do uniwersum odpowiedniego metajęzyka. Innymi słowy, owa norma jest wartością zmiennej związanej tego języka. W ten sposób istnieją nie tylko normy pojmowane jako wyrażenia–typy, ale także normy pojmowane jako wyrażenia–egzemplarze, normy pojmowane jako znaczenia wyrażeń oraz normy pojmowane jako pary uporządkowane. Ponadto, normy pojmowane jako wyrażenia–egzemplarze istnieją też czasoprzestrzennie, bo są rzeczami. Natomiast ani normy pojmowane jako wyrażenia–typy, ani normy pojmowane jako znaczenia wyrażeń, ani normy pojmowane jako pary uporządkowane nie istnieją w czasie lub w przestrzeni, gdyż są abstrakcyjnymi bytami. W dodatku żadna norma nie istnieje intencjonalnie.

Słowa kluczowe

  • norma
  • istnieć
  • istnieć czasoprzestrzennie
  • istnieć intencjonalnie

angielski

Abstract

First of all, the subject of deliberation are norms understood as expression-types. Such a norm exists, because its quotational proper name is not an empty name. This means that the said norm belongs to the universe of appropriate metalanguage. In other words, this norm is a value of a bound variable of that language. Therefore, there exist not only norms understood as expression-types, but also norms understood as expression-tokens, norms understood as the meanings of expressions, and norms understood as ordered pairs. Moreover, norms understood as expression-tokens exist spatiotemporally because they are things. Meanwhile neither norms understood as expression-types nor norms understood as meanings of expressions, nor norms understood as ordered pairs exist in space or in time, because they are abstract objects. Besides, no norm exists intentionally.

Keywords

  • norm
  • to exist
  • to exist spatiotemporally
  • to exist intentionally
Pełny tekst PDF Jak cytować

Bibliografia

73 pozycji bibliograficznych

Literatura

  1. Ajdukiewicz K. (1921). Z metodologii nauk dedukcyjnych. Lwów: Wydawnictwo Polskiego Towarzystwa Filozoficznego we Lwowie.

  2. Barcan Marcus R. (1972). Quantification and Ontology. Noûs 3. 240-250

  3. Bennett J. (1988). Quotation. Noûs 3. 399-418.

  4. Borkowski L. (1970). Logika formalna. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  5. Braun D. (1993). Empty Names. Noûs 4. 449-469.

  6. Child J., Goldberg F. I. (1970). „Exists” as a Predicate: a Reconsideration.

  7. Analysis XXXI. 53-57.

  8. Davidson D. (1984). Quotation. In Davidson D. Inquiries into Tru th and Interpretation. Oxford: Clarendon Press. 79-92.

  9. Dąmbska I. (1971). W sprawie tzw. nazw niepustych. In Pelc J. (ed.) Semiotyka polska 1894 -1969. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  10. Gałecki J. (1964). Istota istnienia. In Woleński J. (ed.) Szkice filozoficzne Romanowi Ingardenowi w darze. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe. 49-70.

  11. Geach P. T. (1950). On Names of Expressions. Mind 59. 388.

  12. Gizbert-Studnicki T. (2019). Nielingwistyczne pojęcie normy i ontologia. In Gizbert -Studnicki T. Pisma wy brane. Prawo, język, normy, rozumowania. Warszawa: Wolters Kluwer, 116-125.

  13. Goldstein L. (1985). The Title of this Paper is «Quotation»”. Analysis 3. 137-140.

  14. Gómez-Torrente M. (2001). Quotation Revisited. Philosophical Studies 102. 123-153.

  15. Grellette M. (2010). Legal Positivism and the Separation of Existence and Validity. Ratio Juris 1. 22-40.

  16. Grodziński E. (1984). Imiona własne bez desygnatów. Onomastica XXIX. 5-31.

  17. Gumański L. (2006). Istnienie i logika. Studia z filozofii. Toruń: Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika.

  18. Hermann M. (2013). Norma prawna: wyrażenie czy wypowiedź?. Przegląd Sejmowy 2. 67-85.

  19. Hintikka J. (1966). Studies in the Logic of Existence and Necessity. The Monist 50. 55-76.

  20. Hintikka J. (1969). On the Logic of the Ontological Ar gument. In Hintikka J. Models for Modalities. Selected Essays. Dordrecht: Springer. 55-76.

  21. Hugly P., Sayward C. (1981). Expressions and Tokens. Analysis 4, 181 - 187.

  22. Jadacki J. J. (1980). Spiritus metaphysicae in corpore logicorum czyli o dziedzinie przedmi otowej języka i starej zagadce bytu. Studia Filozoficzne 9. 111-140.

  23. Jadacki J. J. (1996). Przedmowa. In Jadacki J. J., Bigaj T., Lissowska A. (eds.) Co istnieje? Antologia tekstów ontologicznych z komentarzami. Tom I. Warszawa: Wydawnictwo Petit. 5-10.

  24. Jadacki J. J. (1998). Spór o granice istnienia. Warszawa: Wydział Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego.

  25. Kaplan D. (1973) Bob and Carol and Ted and Alice. In Hintikka J.,

  26. Moravcsik J., Suppes P. (eds.) Approaches to Natural Language. Boston: D. Reidel. 490-520.

  27. Koj L. (1964). Nazwy cudzysłowowe. Studia Logica XV. 239-254.

  28. Kmita J. (1973). Wykłady z logiki i metodologii nauk. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  29. Kotarbiński T. (1996) Fazy rozwojowe konkretyzmu. In Jadacki J. J., Bigaj T., Lissowska A. (eds.) Co…, 228-236.

  30. Labenz P. (2001). Definicje istnienia. Filozofia Nauki IX. 77-88.

  31. Lejewski Cz. (1954). Logic and Existence. The British Journal for the Philosophy of Science 5. 104-119.

  32. Lejewski Cz. (1957). Proper Names. Proceedings of th e Aristotelian Society. Supplementary Volume XXXI, 229-256.

  33. Leonard H. S. (1956). The Logic of Existence. Philosophical Studies VII. 49-63.

  34. Marciszewski W. (1973). Problem istnienia przedmiotów intencjonalnych. Studia Semiotyczne 4. 189-204.

  35. Munitz M. K. (1974) Existence and Logic. Nowy Jork: New York University Press.

  36. Nakhnikian G., Salmon W. C. (1957). „Exists” as a Predicate.

  37. Philosophical Review LXVI, 535-542.

  38. Niklas U. (1978) O języku z pustymi nazwami indywiduowymi. Studia

  39. Semiotyczne VIII. 205-223.

  40. Nowacki J. (1988). Przepis prawny a norma prawna. Katowice: Uniwersytet Śląski.

  41. Nowaczyk A. (2008). Filozofia analityczna. Z dziejów filozofii współczesnej. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN.

  42. Nowak L. (1999). Zygmunta Ziembińskiego koncepcja interpreta cji. Pewne komentarze, dopełnienia i aplikacje. Poznańskie Studia z Filozofii Humanistyki 5, 423-435.

  43. Opałek K. (1974). Z teorii dyrektyw i norm. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  44. Paź B. (2004). Istnienie [bytu] (fragment). In Krąpiec M. i inni Powszechna Encyklopedia Filozofii. Lublin: Polskie Towarzystwo Tomasza z Akwinu. 58-68 i 69-76.

  45. Peczenik A. (1968). Struktura normy prawnej. Studia Prawnicze 20. 20-41.

  46. Pelc J. (1967). Imiona własne w języku naturalnym. Prolegomena do teorii.

  47. In Czeżowski T. (ed.) Fragmenty Filozoficzne, seria trzecia. Księga pamiątkowa ku czci Profesora Tadeusza Kotarbińskiego w osiemdziesiątą rocznicę urodzin. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe. 185-211.

  48. Pelc J. (1971). O użyciu wyrażeń. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich.

  49. Półtawski A. O istnieniu intencjonalnym. In Woleński J. (ed.) Szkice…, 71- 84.

  50. Przełęcki M. (1980). Nie ma tego, co nie istnieje. Studia Filozoficzne 9. 141-148.

  51. Quine W. V. O. (1999) Słowo i przedmiot. Warszawa: Fundacja Aletheia

  52. Quine W. V. O. (1939) Designation and Existence. The Journal of

  53. Philosophy XXXVI, 701-709.

  54. Quine W. V. O. (1969). Oznaczanie i modalność. In Quine W. V. O. Z punktu widzenia logiki. Eseje logiczno -filozoficzne. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe. 190-228.

  55. Rami D. (2014). Existence as a Property of Indyviduals. Erkenntnis 79. 503-523.

  56. Reichenbach H. (1967) Elementy logiki formalnej. In Pelc J. (ed.) Logika i język: studia z semiotyki logicznej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe. 1-222.

  57. Rescher N. (1957). Definitions of „Existence”. Philosophical Studies VIII. 65-69.

  58. Rescher N. (1968). Topics in Philosophical Logic. Dordrecht: D. Reidel.

  59. Richard M. (1986). Quotation, Grammar, and Opacity. Linguistics and Philosophy 9. 383-403.

  60. Ruiter D. W. P. Legal Validity qua Specific Mode of Existence. Law and Philosophy 16. 479-505.

  61. Saka P. (1998). Quotation and the Use -Mention Distinction. Mind 107. 113-135.

  62. Simons P. M. (1982). Token Resistance. Analysis 4, 195-203.

  63. Strawson P. F. (1952). Introduction to Logical T heory. London - New York: Methuen & Co. John Wiley & Sons.

  64. Tarski A. (1995). Pojęcie prawdy w językach nauk dedukcyjnych. In Tarski A. Pisma logiczno -filozoficzne t. I Prawda. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN. 13-172.

  65. Twardowski K. (1965). O czynnościac h i wytworach. In Twardowski K. Wybrane pisma filozoficzne. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe. 217-240.

  66. Von Wright G. H. (1969). On the Logic and Ontology of Norms. In Davies J. W., Hockney D. J., Wilson K. (eds.) Philosophical Logic. Dordrecht: D. Reidel. 89-107.

  67. Washington C. (1992). The Identity Theory of Quotation. The Journal of Philosophy 89. 582-605.

  68. Williams C. J. F. (1981) What is Existence? Oxford: Clarendon Press.

  69. Williamson T. (2002). Necessary Existents. In O’Hear (ed.) Logic, Thought and Language. Cambridge: Cambridge University Press. 233-25

  70. Woleński J. (1980). Z zagadnień analitycznej teorii prawa. Kraków: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

  71. Woleński J. (2005). Epistemologia: poznanie, prawda, wiedza, realizm. Warszawa. Wydawnictwo Naukowe PWN

  72. Zieliński M. (1972). Interpretacja jako proces dekodowania tekstu prawnego. Poznań: Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza.

  73. Ziembiński Z. (1980). Problemy podstawowe prawoznawstwa. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe.

Informacje o publikacji

Autor i afiliacja

Wojciech Patryas

Uniwersytet Szczeciński

Dane wydania

Numer nr 4(37)/2023

Strony
68-78
Opublikowano

Jak cytować

Opis bibliograficzny i zweryfikowane formaty eksportowe.

Format AFPiFS

W. Patryas, Zagadnienie istnienia norm, „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” nr 4(37)/2023, s. 68–78, DOI: 10.36280/afpifs.2023.4.68