Research article
Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence
O normatywnych (abstrakcyjno-generalnych) i sytuacjonistycznych rozumieniach zasad współżycia społecznego
Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, nr 3(36)/2023, s. 9-21
English
Abstract
Polish law uses the general clause of the principles of community coexistence. In the legal literature, the concept of principles of social coexistence is understood in various ways. Some people understand the principles of social coexistence in a normative way, associating with them a set of norms to which these clauses refer. Others perceive them situationistically, which means the right to make an assessment in a particular case under consideration. The author argues that the source of controversy in this regard is the unconscious adoption of different understandings of morality. Due to this, the use of each of these understandings (normative and situationist) is legitimate in equall way. For this reason, disputes about the normative and situationist understanding of the principles of social coexistence are empirically unsolvable.
Keywords
- Józef Nowacki
- general clause
- situationalist and normativist conception
- the principles of community co-existence
References
44 reference entries
References
-
Dyskusja w Komitecie Nauk Prawnych PAN nad referatem prof. S.
-
Grzybowskiego: „Zasady współżycia społecznego”, (1963), Państwo i Prawo 8-9.
-
Emge C.A., (1966), Über die Unentbehrlichkeit des Situationsbegriffs für die normativen Disziplinen, Akademie der Wissenschaften und der Literatur in Mainz. Abhandlungen der Geistesund Sozialwissenschaftlichen Klasse” 3.
-
Frankena W. K., (1964), Ethics, Englewood Cliffs.
-
Fritzhand M., (1974), O niektórych właściwościach etyki marksistowskiej, Warszawa.
-
Garner R. T., Rosen B., (1967), Moral Philosophy, New York—London.
-
Gurvitch G., (1960), Problèmes de la sociologie de la vie morale, [w:] G. Gurvitch (ed.): Traité de sociologie, t. II, Paris.
-
Henkel H., (1964), Einführung in die Rechtsphilosophie. Grundlagen des Rechts, München-Berlin.
-
Jankowski H., (1968), Prawo i moralność, Warszawa.
-
Kant I. (1953), Uzasadnienie metafizyki moralności, Warszawa.
-
Kant I. (1922), Werke. Metaphysik der Sitten, Berlin.
-
Kariewa M.P., (1955), Prawo i moralność w społeczeństwie socjalistycznym, Warszawa.
-
Krąkowski L., (1970), Zasady współżycia społecznego w stosunkach pracy w
-
PRL, Warszawa.
-
Küchenhoff G., (1973), Rechtsbesinnung. Eine Rechtsphilosophie, Göttingen.
-
Lazari-Pawłowska I., (1978), Pryncypializm i sytuacjonizm w etyce, Studia Filozoficzne 7.
-
Litwin J., (1953), Zasady współżycia społecznego w orzeczników Sądu Najwyższego, Nowe Prawo 12.
-
Łopatka A., Ziembiński Z., (1957), Próba systematyzacji zasad współżycia społecznego według orzecznictwa SN, Państwo i Prawo 4-5.
-
Messner J., (1958), Das Naturrecht, Insbruck-Wien-München.
-
Nowacki J., (1959), O rodzajach ocen ze względu na normę, w: ZNUŁ. Nauki humanistyczno-społeczne, seria I, 14.
-
Nowacki J., (1954), Z problematyki zasad współżycia społecznego, Nowe Prawo, 7—8.
-
Nowell-Smith P.H., (1959), Ethics, Harmondsworth.
-
Oertmann P., (1909), Gesetzeszwang und Richterfreheit, Leipzig.
-
Ossowska M., (1963), Podstawy nauki o moralności, Warszawa.
-
Ossowska M., (1963), Socjologia moralności. Zarys zagadnień, Warszawa.
-
Paulsen A.F., (1921), System der Ethik mit einem Umriss der Staatsund Gesellschaftslehre, Bd. 1, Stuttgart—Berlin.
-
Piętka H., (1929), Słuszność w teorii i w praktyce, Warszawa.
-
Sanetra W., (1971), Ryzyko osobowe zakładu pracy, Warszawa.
-
Scheler M. (1854), Der Formalismus in der Ethik und die materiale Wertethik, Bern.
-
Schlick M. (1960), Zagadnienia etyki, Warszawa.
-
Singer M.G., (1958), Moral Rules and Principles, w: A.I. Melden (ed.): Essays in Moral Philosophy, Seattle.
-
Sołtysiński S., Ziembiński Z., (1978), Glosa do uchwały SN z 17 stycznia 1974, III PZP 34/73, Państwo i Prawo 7.
-
Stelmachowski A., (1965), Klauzule generalnie w kodeksie cywilnym, Państwo i Prawo 1.
-
Stelmachowski A., (1969), Wstęp do teorii prawa cywilnego, Warszawa.
-
Stevenson Ch. L., (1963), The Nature of Ethical Disagreement, w: Ch. L. Stevenson: Facts and Values. Studies in Ethical Analysis, New Haven- London.
-
Szer S., (1967), Prawo cywilne. Część ogólna, Warszawa.
-
Toulmin S., (1960), The Place of Reason in Ethics, Cambridge.
-
Wolter A., (1967), Prawo cywilne. Zarys części ogólnej, Warszawa.
-
Wróblewski J., (1970), Słuszność w systemie prawa polskiego, Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny 1.
-
Wróblewski J., (1959), Zagadnienia teorii wykładni prawa ludowego, Warszawa.
-
Zasady współżycia społecznego, Sesja Komitetu Nauk Prawnych PAN, (1971), Państwo i Prawo 5.
-
Ziembiński Z., (1972), Etyczne problemy prawoznawstwa, Wrocław— Warszawa—Kraków—Gdańsk.
-
Ziembiński Z., (1968), Glosa do wyroku SN z 28 listopada 1967, I PR 415/67, Orzecznictwo Sądów Polskich i Komisji Arbitrażowych 10.
-
Żółtowski A., (1923), Filozofia Kanta, jej dogmaty, złudzenia i zdobycze, Poznań.
Publication information
Issue data
Issue nr 3(36)/2023
- Pages
- 9-21
- Published
How to cite
Bibliographic description and verified export formats.
Format AFPiFS
J. Nowacki, Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence, „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” nr 3(36)/2023, s. 9–21, DOI: 10.36280/afpifs.2023.3.9
ACM
[1] Józef Nowacki. 2023. Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence. AFPiFS 3(36) (2023), 9–21. https://doi.org/10.36280/afpifs.2023.3.9
ACS
(1) Nowacki, J. Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence. AFPiFS 2023, No. 3(36), 9–21. https://doi.org/10.36280/afpifs.2023.3.9.
APA
Nowacki, J. (2023). Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence. Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, 3(36), 9–21. https://doi.org/10.36280/afpifs.2023.3.9
ABNT
NOWACKI, Józef. Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence. Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, n. 3(36), p. 9–21, 2023.
Chicago
Nowacki, Józef. “Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 3(36) (2023): 9–21. https://doi.org/10.36280/afpifs.2023.3.9.
Harvard
Nowacki, J. (2023) “Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence,” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, 3(36), pp. 9–21. Available at: https://doi.org/10.36280/afpifs.2023.3.9.
IEEE
[1] J. Nowacki, “Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence,” AFPiFS, no. 3(36), pp. 9–21, 2023, doi: 10.36280/afpifs.2023.3.9.
MLA
Nowacki, Józef. “Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 3(36), 2023, pp. 9–21, https://doi.org/10.36280/afpifs.2023.3.9.
Turabian
Nowacki, Józef. “Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence.” Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej, no. 3(36) (2023): 9–21. https://doi.org/10.36280/afpifs.2023.3.9.
Vancouver
1. Nowacki J. Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence. AFPiFS. 2023;3(36):9–21. doi:10.36280/afpifs.2023.3.9
OSCOLA
Józef Nowacki, ‘Normative and Situationist Conception of General Clause of the Principles of Community Coexistence’ (2023) 3(36) AFPiFS 9 <https://doi.org/10.36280/afpifs.2023.3.9>.