Kolekcja tematyczna „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej”. Zebraliśmy teksty poświęcone Ronaldowi Dworkinowi, jego sporowi z pozytywizmem prawniczym oraz recepcji i zastosowaniom jego myśli. Wszystkie artykuły są dostępne bezpłatnie w otwartym dostępie.
Ronald Dworkin i spór o naturę prawa
Ronald Dworkin (1931–2013) był najgłośniejszym krytykiem pozytywizmu prawniczego w wersji H.L.A. Harta. Argumentował, że na prawo składają się obok reguł także zasady, których obowiązywania nie sposób wyjaśnić testem pochodzenia; że prawo jest praktyką interpretacyjną, której najlepszym odczytaniem rządzi ideał integralności; oraz że nawet w trudnych przypadkach (hard cases) istnieje jedno trafne rozstrzygnięcie, którego poszukuje wzorcowy sędzia Herkules. Główne dzieła — Biorąc prawa poważnie (1977), Imperium prawa (1986) i Justice for Hedgehogs (2011) — wyznaczyły program antypozytywistycznej filozofii prawa na dziesięciolecia.
Szczególnym atutem tej kolekcji jest opublikowany w „Archiwum” przekład tekstu samego Harta — Nowe wyzwanie dla pozytywizmu prawniczego — czyli głos drugiej strony najsłynniejszej debaty współczesnej teorii prawa, któremu towarzyszy studium Andrzeja Grabowskiego o genezie Hartowskiego Postscriptum. Obok nich: argument „semantycznego ukąszenia” zestawiony z teorią Jerzego Wróblewskiego, spór Dworkina z Fishem o interpretację, a także zastosowania — od prawa międzynarodowego po wolność akademicką — oraz konteksty myśli Josepha Raza i Johna Finnisa.
Wybór tekstów w „Archiwum”
- O wolności akademickiej. Komentarz do stanowiska Ronalda Dworkina — Paweł Jabłoński, Numer 4(45)/2025
- Wokół wybranych wątków filozofii moralnej Josepha Raza. Część II — Beata Polanowska-Sygulska, Numer 2(43)/2025
- William David Ross’s prima facie duties vis-à-vis Ronald Dworkin’s principles of law — Milena Korycka-Zirk, Numer 2(43)/2025 (tekst w języku angielskim)
- Rozumowanie prawnicze jako rozumowanie praktyczne w świetle nowej teorii prawa naturalnego Johna M. Finnisa — Michał Sopiński, Numer 1(21)/2020
- Narracje prawne a spory prawnicze — Marta Dubowska, Adam Dyrda, Numer 2(17)/2018 (tekst w języku angielskim)
- Filozofia prawa międzynarodowego Ronalda Dworkina — Tomasz Widłak, Numer 1(12)/2016
- Debata Fish – Dworkin jako przykład sporu o praktykę interpretacji prawa — Michał Pełka, Numer 2(11)/2015
- Prequel do Hartowskiego Postscriptum – brakujące ogniwo w debacie Harta z Dworkinem — Andrzej Grabowski, Numer 2(9)/2014
- Nowe wyzwanie dla pozytywizmu prawniczego — Herbert L.A. Hart, Numer 2(9)/2014 (przekład)
- Argument „semantycznego ukąszenia” a teoria prawa Jerzego Wróblewskiego — Adam Dyrda, Numer 1(1)/2010
Zobacz też
Inne kolekcje tematyczne „Archiwum”: Hans Kelsen i pozytywizm prawniczy · Wykładnia prawa · Nullum crimen sine lege i filozofia prawa karnego.
Dla autorek i autorów
„Archiwum” publikuje artykuły z teorii i filozofii prawa — w tym poświęcone Dworkinowi i debatom z pozytywizmem — w języku polskim i angielskim, w otwartym dostępie bez opłat, z podwójnie anonimową recenzją. Czasopismo jest indeksowane m.in. w bazach Scopus, DOAJ i ERIH PLUS (100 pkt w wykazie ministerialnym). Zobacz wytyczne dla autorów.
Kolekcja redakcyjna. Ostatnia aktualizacja: lipiec 2026 r.