Wyniki wyszukiwania dla: prawo naturalne

Koncepcja „natury rzeczy” w metodzie „konstrukcji prawniczej” Gustawa Radbrucha a założenia pozytywizmu prawniczego

Mgr Zuzanna Krzykalska

Uniwersytet Jagielloński

Abstrakt w języku polskim: W pracy Natur der Sache als juristishe Denkform Gustaw Radbruch rozwija koncepcję natury rzeczy jako obiektywnej istoty tkwiącej w rzeczywistości społecznej, która stanowi podstawę prawniczego konstruowania instytucji prawnych. Przedmiotem pracy jest obrona koncepcji natury rzeczy w teorii prawniczej konstrukcji G. Radbrucha przed zarzutami o sprzeczność tej koncepcji z 1) założeniem o relatywizmie wartości oraz 2) założeniem o ontologicznej odrębności powinności i bytu. Dowód na zgodność koncepcji natury rzeczy z dwoma założeniami pozytywizmu prawnego opiera się po pierwsze na rozróżnieniu między pojęciami obiektywności ontologicznej oraz epistemicznej. Po drugie uściślone jest rozumienie terminu „natura” jako odnoszącego się do cech istotnych przedmiotu, a nie do jego naturalnego pochodzenia. Uwzględniwszy odpowiednie rozumienie tych pojęć można zrekonstruować teorię Radbrucha jako wersję esencjalizmu w kwestii doniosłych prawnie artefaktów społecznych, która nie implikuje żadnych prawnonaturalnych zobowiązań.

Słowa kluczowe: Gustaw Radbruch, natura rzeczy, konstrukcja prawnicza, ontologia prawa, instytucja prawna, prawo jako artefakt

Język artykułu: polski

Opublikowano: Numer 4(29)/2021, s. 45-57

DOI: https://doi.org/10.36280/AFPiFS.2021.4.45

Ściągnij plik: Download
Liczba ściągnięć: 773

Tekst jest dostępny na licencji Creative Commons Uznanie autorstwa – Użycie niekomercyjne – Bez utworów zależnych 4.0 Międzynarodowe.

„Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” 1/2020 już dostępne

Zapraszamy do zapoznania się z numerem 1/2020 „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej”, zgodnie z przyjętą przez czasopismo praktyką opublikowanym w otwartym dostępie.

W wydaniu znalazły się następujące artykuły:

dr Wojciech Ciszewski „Kontrowersje światopoglądowe w miejscu pracy – uwagi teoretycznoprawne do sprawy pracownika krakowskiej Ikea”,
dr Karolina Gmerek „Identyfikowanie czynności procesowych dokonywanych w ramach rozprawy sądowej. Rozważania na tle rzeczywistych wypowiedzi nieprofesjonalnych uczestników postępowania”,
mgr Kamil Jesiołowski „Koncepcja moralności publicznej Lorda Patricka Devlina a orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka”,
dr Michał Pełka „David DeGrazia o prawach zwierząt – analiza krytyczna”,
dr Paweł Skuczyński „Narracyjność języka prawniczego w procesie tworzenia prawa”,
mgr Michał Sopiński „Rozumowanie prawnicze jako rozumowanie praktyczne w świetle nowej teorii prawa naturalnego Johna M. Finnisa”,
mgr Marek Suska „Czy sąd powinien być wyrozumiały dla prawodawcy? O błędzie legislacyjnym z perspektywy teorii wykładni”,
dr hab. Adam Zienkiewicz „Collaborative law – praktyka prawnicza oparta na współpracy”.

Ponadto w numerze 1/2020 „Archiwum Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej” ukazała się recenzja książki K. Dobrzenieckiego „Prawo wobec sytuacji nadzwyczajnej. Między legalizmem a koniecznością” (Toruń 2018) autorstwa dr. hab. Arkadiusza Baruta, oraz dwa sprawozdania – mgr Wojciecha Jankowskiego z konferencji naukowej poświęconej związkom prawa i literatury (31.05.2019) i dr. Mateusza Pękali z wręczenia nagrody IVR za najlepszą książkę filozoficznoprawną (10.07.2019).

Z numerem można zapoznać się tutaj.

Numer 1(22)/2020 [PL]

Artykuły:

Dr Wojciech CISZEWSKI
Kontrowersje światopoglądowe w miejscu pracy – uwagi teoretycznoprawne do sprawy pracownika krakowskiej Ikea

Dr Karolina GMEREK
Identyfikowanie czynności procesowych dokonywanych w ramach rozprawy sądowej. Rozważania na tle rzeczywistych wypowiedzi nieprofesjonalnych uczestników postępowania

Mgr Kamil JESIOŁOWSKI
Koncepcja moralności publicznej Lorda Patricka Devlina a orzecznictwo Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

Dr Michał PEŁKA
David DeGrazia o prawach zwierząt – analiza krytyczna

Dr Paweł SKUCZYŃSKI
Narracyjność języka prawniczego w procesie tworzenia prawa

Mgr Michał SOPIŃSKI
Rozumowanie prawnicze jako rozumowanie praktyczne w świetle nowej teorii prawa naturalnego Johna M. Finnisa

Mgr Marek SUSKA
Czy sąd powinien być wyrozumiały dla prawodawcy? O błędzie legislacyjnym z perspektywy teorii wykładni

Dr hab. Adam ZIENKIEWICZ
Collaborative law – praktyka prawnicza oparta na współpracy

Recenzje i polemiki:

Dr hab. Arkadiusz BARUT
Karol Dobrzeniecki, „Prawo wobec sytuacji nadzwyczajnej. Między legalizmem a koniecznością”, Toruń 2018. Recenzja

Sprawozdania:

Mgr Wojciech JANKOWSKI
Ogólnopolska konferencja naukowa Prawo i literatura, Gdańsk, 31 maja 2019 r.

Dr Mateusz PĘKALA
Wręczenie nagrody IVR za najlepszą książkę z filozofii prawa wydaną w latach 2017–2018, Lucerna, Szwajcaria, 10 lipca 2019 r.

Tworzenie prawa antykryzysowego – dylematy aksjologiczne

Mgr Hanna Dębska

Uniwersytet Jagielloński

Abstrakt w języku polskim: W artykule Autorka podejmuje próbę wskazania niektórych trudności aksjologicznych, które napotyka prawodawca w procesie stanowienia prawa. Są one wyraźnie zauważalne w przypadku regulacji prawnych wprowadzanych nagle, w odpowiedzi na sytuacje kryzysowe, nacechowane z zasady silnie wartościująco. Użyty w artykule przykład – wykorzystanie samolotu pasażerskiego do zamachu terrorystycznego – ma nie tylko ukazać dylematy, które w takiej sytuacji musi rozstrzygnąć prawodawca przygotowując stosowne przepisy prawne, ale również stać się pretekstem dla wzbogacenia dyskusji nad aksjologiczną płaszczyzną badania prawa. Artykuł koncentruje się w szczególności tzw. naturalnej bezradności prawa w kwestiach aksjologicznych, inflacji prawa i problemie odpowiedzialności. Autorka konkluduje, że wskazane przez nią kwestie nie znajdują rozwiązana na tle aktualnego orzecznictwa konstytucyjnego, które to potraktowane zostało jako punkt odniesienia poruszanych przez nią zagadnień.

Słowa kluczowe: regulacje antykryzysowe, aksjologia prawa, atak terrorystyczny, stanowienie prawa, Trybunał Konstytucyjny

Język artykułu: polski

Opublikowano: Numer 2(3)/2011, s. 34-46.

Ściągnij plik: Download

Liczba ściągnięć: 419

Bibliografia:

Baudrillard J., Duch terroryzmu. Requiem dla Twin Towers, Warszawa 2005
Beck U., Społeczeństwo ryzyka. W drodze do nowej nowoczesności, Warszawa 2002
Grabowski D., Terroryzm polityczny. Próba charakterystyki psychologicznej zjawiska, w: K. Popiołek (red.), Kryzysy, katastrofy, kataklizmy. Zjawiska współczesnej cywilizacji, Poznań 2004
Huntington S.P., Zderzenie cywilizacji i nowy kształt ładu światowego, Warszawa 2008
Kopaliński W., Podręczny słownik wyrazów obcych, Warszawa 2006
Marody M., Giza-Poleszczuk A., Przemiany więzi społecznych, Warszawa 2004