Archiwum Filozofii Prawai Filozofii Społecznej

Journal of the Polish Section of IVR (ISSN:2082-3304)

IVRwww.ivr.org.pl
  • O NAS
  • Cel i zakres
  • Aktualności
  • Numery
    • Bieżący numer
    • Numery archiwalne
    • Kolekcje tematyczne
  • Redakcja
    • Skład Redakcji
    • Recenzentki i Recenzenci
  • Dla autorów
  • Etyka
  • Kontakt
  • English

Zapewnienie niezależności w regulacji etyki zawodowej adwokata w Federacji Rosyjskiej i Rzeczypospolitej Polskiej

Dr Georgii Sibirtsev

Woroneżski Uniwersytet Państwowy

Abstrakt: Niestety niewiele jest dziś rosyjskich (i polskich) badań, które są poświęcone analizie profesjonalnej etyki prawniczej w Federacji Rosyjskiej i Rzeczypospolitej Polskiej. Badania takie mogą być bardzo przydatne dla obu krajów ze względu na wspólną historię tych państw. W pracy przeanalizowano istniejące badania nad niezależnością zawodu adwokata w Rosji i Polsce oraz podjęto próbę porównania współczesnych metod regulacji instytucji pomocy prawnej.

Słowa kluczowe: komparatystyka, adwokatura, profesjonalna pomoc prawna, gwarancje prawne działalności adwokackiej, etyka prawnicza, niezależność działalności adwokackiej.

Język artykułu: angielski

Data otrzymania: 20.01.2017
Data akceptacji: 16.12.2017

Opublikowano: Numer 2(17)/2018, s. 112-119.

Ściągnij plik: Download
Liczba ściągnięć: 379

W kategorii:Artykuły Tagi:adwokatura, etyka prawnicza, Georgii Sibirtsev, gwarancje prawne działalności adwokackiej, komparatystyka, niezależność działalności adwokackiej, profesjonalna pomoc prawna

Narracje prawne a spory prawnicze

Mgr Marta Dubowska, Dr hab. Adam Dyrda

Uniwersytet Jagielloński

Abstrakt: Celem tekstu jest zbadanie relacji między teoriami prawa i narracjami prawnymi oraz roli jaką pełnią one w sporach prawniczych. W pierwszej kolejności wyeksponowane zostaje zjawisko sporów teoretycznych w prawoznawstwie, które rozumiane są jako spory między rywalizującymi teoriami prawa. Wskazane zostają przy tym dwa podejścia do rozumienia „teorii”: węższe (tradycyjne, m.in. pozytywistyczne) oraz szersze (paradygmatycznym przykładem jest teoria Dworkina). Szersze rozumienie „teorii” pozostaje – gł. z uwagi na podstawę w pragmatyczno-holistycznej metodologii – w bliższych związkach z ideą „narracji” (metafora pisania powieści). Wydaje się jednak, że wciąż pewne istotne różnice między „teorią prawa” a „narracją prawną” pozostają, stąd dalsza część artykułu poświęcona zostaje ich problematyzacji. Na samym końcu dochodzi do porównania idei „sporów teoretycznych” z ideą „sporów narracyjnych” (w związku z zaproponowanym rozumieniem narracji prawnej).

Słowa kluczowe: teoria prawa, narracja prawna, metafora powieści, spory teoretyczne, spory narracyjne, Ronald Dworkin, holistyczny pragmatyzm

Język artykułu: angielski

Data otrzymania: 26.12.2017
Data akceptacji: 26.01.2018

Opublikowano: Numer 2(17)/2018, s. 47-59.

Ściągnij plik: Download
Liczba ściągnięć: 461

W kategorii:Artykuły Tagi:Adam Dyrda, holistyczny pragmatyzm, Marta Dubowska, metafora powieści, narracja prawna, Ronald Dworkin, spory narracyjne, spory teoretyczne, teoria prawa

Filozofia prawa we współczesnej Rosji

Prof. dr Marina Dawidowa

Wołgogradzki Uniwersytet Państwowy

Abstrakt: Współczesna rosyjska filozofia prawa znajduje się pod przemożnym wpływem dawnej radzieckiej teorii państwa i prawa. Artykuł ukazuje jej rozwój od początku XX w., dzieląc ten okres na sześć głównych etapów odpowiadających historycznym, politycznym i naukowym przemianom w tym kraju. Szczególną uwagę poświęca się współczesnym trendom i osobowościom.

Słowa kluczowe: Rosja, rosyjska filozofia prawa, rosyjskie prawoznawstwo, rosyjska teoria prawa, teoria państwa i prawa, prawo rosyjskie

Język artykułu: polski
Tłumaczenie: Tomasz Grzybowski

Data otrzymania: 15.04.2018
Data akceptacji: 13.06.2018

Opublikowano: Numer 2(17)/2018, s. 5-17.

Ściągnij plik: Download
Liczba ściągnięć: 377

W kategorii:Artykuły Tagi:Marina Dawidowa, prawo rosyjskie, Rosja, rosyjska filozofia prawa, rosyjska teoria prawa, rosyjskie prawoznawstwo, teoria państwa i prawa, Tomasz Grzybowski

Kilka pytań na temat fotografii w decyzjach sądowych

Dr Michał Dudek

Uniwersytet Jagielloński

Abstrakt: Celem artykułu jest skomentowanie rzadkiej, choć zauważalnej praktyki umieszczania fotografii w decyzjach sądowych. Na tle kilku istniejących studiów na jej temat, zdających się być jednak zbytnio skupionymi na konkretnych przypadkach, niniejszy artykuł proponuje bardziej generalną, a nawet uniwersalną listę problemów związanych z tą praktyką. Rozważa się krótką listę pytań dotyczących włączania fotografii do decyzji sądowych, np.: ‘dlaczego sędziowie umieszczają w decyzjach sądowych fotografie dotyczące faktów relewantnych dla sprawy?’; ‘kto jest adresatem tych fotografii?’; ‘jakie jest źródło użytych fotografii i czy wszystkie źródła są dopuszczalne?’; czy ‘dlaczego niektóre fragmenty decyzji sądowych są okraszone fotografiami a inne nie?’ Rozważenie tych i innych pytań umożliwia konceptualizację wielu problemów związanych z umieszczaniem fotografii w decyzjach sądowych – zwłaszcza problem kryteriów wyboru, który wcześniej nie był osobno komentowany, a jedynie zasugerowany – i prowadzi do konkluzji, że omawiana praktyka, uwikłana w wiele kontrowersji, nie powinna być kontynuowana.

Słowa kluczowe: prawo, wizualność, decyzje sądowe, fotografie

Język artykułu: angielski

Data otrzymania: 19.01.2017
Data akceptacji: 29.09.2017

Opublikowano: Numer 2(17)/2018, s. 60-74.

Ściągnij plik: Download
Liczba ściągnięć: 440

W kategorii:Artykuły Tagi:decyzje sądowe, fotografie, Michał Dudek, prawo, wizualność

Rewolucyjna filozofia polityczna Ayn Rand

Dr Sławomir Drelich

Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu

Abstrakt: Ayn Rand jest powszechnie uznawana za libertariankę, chociaż nigdy wprost nie orzekła o swojej przynależności do tego ruchu. Niewątpliwie była ona najbardziej znana jako propagatorka idei liberalnych i kapitalistycznych. Autor artykułu dowodzi, że koncepcje filozoficzne i polityczne Randa mogą być uznawane za rewolucyjne. Celem nieniejszego tekstu jest udowodnienie tego poprzez wskazanie na przejawy rewolucyjności w dziełach, ideach i pojęciach Rand. Autor wyróżnia pięć aspektów, poprzez które wyraża się ów swoisty rewolucjonizm. Są to: (1) aspekt antropologiczny, (2) aspekt społeczny, (3) aspekt polityczny, (4) aspekt ekonomiczny, (5) aspekt anty-mistyczny. Tak szeroki uchwytywany rewolucjonizm sprawia, że niektórzy badacze i komentatorzy uznają myśl Randa za przejaw utopijnego myślenia.

Słowa kluczowe: obiektywizm, libertarianizm, filozofia polityki, liberalizm, rewolucjonizm

Język artykułu: angielski

Data otrzymania: 31.10.2017
Data akceptacji: 27.03.2018

Opublikowano: Numer 2(17)/2018, s. 35-46.

Ściągnij plik: Download
Liczba ściągnięć: 457

W kategorii:Artykuły Tagi:filozofia polityki, liberalizm, libertarianizm, obiektywizm, rewolucjonizm, Sławomir Drelich

Materiały legislacyjne jako narzędzie rozwiązywania gramatycznych problemów wykładni prawa

Dr hab. Agnieszka Bielska Brodziak, Dr Mateusz Zeifert

Uniwersytet Śląski

Abstrakt: W pierwszej kolejności w tekście zaprezentowano narzędzie interpretacyjne, jakim są materiały pochodzące z procesu legislacyjnego (materiały legislacyjne, historia legislacyjna), wraz z podnoszonymi w teorii prawa argumentami za i przeciwko ich wykorzystaniu w tym charakterze. Problematyka ta zostaje następnie odniesiona do specyficznego rodzaju problemów interpretacyjnych, jakim są problemy wynikające z budowy gramatycznej przepisów prawa. Autorzy omawiają kolejno pięć kazusów, w których polskie sądy sięgają do materiałów legislacyjnych w celu rozwiązania wątpliwości powodowanych przez składnię zdania, użyte w nim spójniki czy interpunkcję. Zapadłe w nich rozstrzygnięcia są niejednorodne – sięgając po materiały legislacyjne sądy konfrontują się z różnymi innymi narzędziami i wartościami (np. słowniki językowe, logika formalna, ratio legis przepisu, zasady procedury legislacyjnej). Wyniki tej konfrontacji wypadają rozmaicie. W efekcie zaprezentowane orzeczenia stanowią dobrą ilustrację różnorodności zagadnień związanych z teoretycznymi i praktycznymi aspektami wykorzystywania materiałów legislacyjnych w procesie wykładni prawa.

Słowa kluczowe: historia legislacyjna, materiały legislacyjne, wykładnia prawa, problemy gramatyczne

Język artykułu: angielski

Data otrzymania: 02.10.2017
Data akceptacji: 15.12.2017

Opublikowano: Numer 2(17)/2018, s. 18-34.

Ściągnij plik: Download
Liczba ściągnięć: 545

W kategorii:Artykuły Tagi:Agnieszka Bielska-Brodziak, historia legislacyjna, materiały legislacyjne, Mateusz Zeifert, problemy gramatyczne, wykładnia prawa

Role zawodowe prawników w świetle modelu good governance

Mgr Mariola Żak

Uniwersytet Warszawski


Abstrakt w języku polskim:
Niniejszy artykuł ma na celu weryfikację tezy, że instytucjonalizacja rozwiązań regulacyjnych promowanych przez ideę good governance prowadzi do zmiany sposobu pojmowania ról prawników i ich odpowiedzialności zawodowej względem społeczeństwa obywatelskiego. Tytułowe zagadnienie jest podjęte ze względu na to, że w związku z głosami o kryzysie pozytywistycznego paradygmatu rządzenia i postulatami zmiany formuły legitymizacji władzy sądowniczej, wyrażonymi w koncepcji governance, konieczna stała się reinterpretacja sposobu pojmowania społecznych ról prawników. W pierwszej kolejności zostanie opisana rola idei governance i good governance we współczesnym prawie. Następnie scharakteryzowano modele koordynacji działań zbiorowych, za pomocą których owe idee są wcielane w życie. W ostatnim rzędzie zostaną zaprezentowane tradycyjne role zawodowe prawników i tzw. role akcesoryjne. Rozważania mają charakter normatywnej metaanalizy określanej mianem metagovernance i są prowadzone przy pomocy metody opisowej. Artykuł stanowi przyczynek do przyszłych badań i jest próbą zasygnalizowania najważniejszych problemów, jakie stawia przed prawnikami good governance./span>

Słowa kluczowe: dobre rządzenie, sterowanie społeczne, multicentryzm prawny, standard normatywny, role zawodowe prawników, odpowiedzialność pozytywna, kompetencja zawodowa

Język artykułu: polski

Data otrzymania: 06.06.2017
Data akceptacji: 16.08.2017

Opublikowano: Numer 1(16)/2018, s. 103-120.

Ściągnij plik: Download

Liczba ściągnięć:
404

W kategorii:Artykuły Tagi:dobre rządzenie, good governance, kompetencja zawodowa, Mariola Żak, multicentryzm prawny, odpowiedzialność pozytywna, role zawodowe prawników, standard normatywny, sterowanie społeczne

The Lawyer Personality. Właściwości personalne prawnika a wykonywanie roli zawodowej

Dr Adam Zienkiewicz

Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie


Abstrakt w języku polskim:
Głównym celem tekstu jest przedstawienie katalogu kategorii właściwości personalnych, które tworzą tzw. „The Lawyer Personality”. Czynniki personalne mają bowiem wpływ na wybór i indywidualny sposób wykonywania przez prawnika ról zawodowych. W artykule wskazano również na typowe cechy prawników, takie jak: skłonność do rywalizacji i dominowania, pragmatyzm, pesymizm, materializm, cynizm, makiawelizm, reagowanie agresją na sytuacje stresowe, koncentrowanie się ambicjonalne na „wygraniu sprawy” przy niskiej wrażliwości interpersonalnej i braku należytego docenienia przy podejmowaniu decyzji tzw. czynników pozaekonomicznych. Autor postuluje wzmacnianie autorefleksji i samoświadomości wśród studentów prawa i prawników co do posiadanych właściwości personalnych, tworzących ich „prawniczą osobowość” w celu odnalezienia przez każdego z nich efektywnego i satysfakcjonującego sposobu wykonywania praktyki prawniczej./span>

Keywords: właściwości personalne, osobowość prawnika, role zawodowe prawnika

Język artykułu: polski

Data otrzymania: 06.06.2017
Data akceptacji: 01.09.2017

Opublikowano: Numer 1(16)/2018, s. 94-102.

Ściągnij plik: Download

Liczba ściągnięć:
454

W kategorii:Artykuły Tagi:Adam Zienkiewicz, osobowość prawnika, role zawodowe prawnika, właściwości personalne

Formalizm w stosowaniu prawa a etyka na przykładzie prawnych regulacji ochrony środowiska

Mgr inż. Adrian Zając

Uniwersytet Wrocławski


Abstrakt w języku polskim:
Tekst dotyczy problematyki formalizmu w stosowaniu prawa jako wieloaspektowego problemu badawczego. W niniejszym ujęciu najważniejszym punktem odniesienia jest etyka, w związku z czym autor pracy uznał za szczególnie doniosłe próbę odpowiedzi na pytanie – czy formalizm w stosowaniu prawa jest etyczny? Samo zagadnienie stosowania prawa ujęte zostało natomiast w dwóch koncepcjach – jako faktyczne przeżycia urzędników pełniących rolę organu administracji publicznej, jak i teoretycznego modelu tego zjawiska. Przy czym za dominującą uznano problematykę przeżyć podmiotów konstytuujących organ stosowania prawa. W tym też obszarze na przykładzie konkretnych regulacji prawnych z zakresu ochrony środowiska przedstawiono problematykę formalizmu i skutki, do których formalizm może prowadzić. Konkluzje pracy prowadzą do wniosku, że postawa formalistyczna opiera się na braku dbałości o tekst prawny, a zatem niestaranności w procesie odtwarzania woli nadawcy komunikatu prawnego. Działanie takie przedstawione jest jako nieetyczne, mogące powodować nieuzasadnione aksjologią danej regulacji prawnej negatywne skutki w życiu jednostki, będącej stroną postępowania.

Słowa kluczowe: etyka, stosowanie prawa, formalizm, prawo ochrony środowiska

Język artykułu: polski

Data otrzymania: 06.06.2017
Data akceptacji: 08.09.2017

Opublikowano: Numer 1(16)/2018, s. 83-93.

Ściągnij plik: Download

Liczba ściągnięć:
404

W kategorii:Artykuły Tagi:Adrian Zając, etyka, formalizm, prawo ochrony środowiska, stosowanie prawa

Uzasadnienie zdania odrębnego jako wypowiedź dialogiczna na przykładzie wybranych orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego

Dr Maciej Wojciechowski

Uniwersytet Gdański


Abstrakt w języku polskim:
Artykuł przedstawia próbę ujęcia uzasadnienia zdania odrębnego jako wypowiedzi dialogicznej. U jego podstaw leży przekonanie, że zdanie odrębne, nawet pojmowane jako głos sprzeciwu wobec rozstrzygnięcia sądu, stanowi jakąś wobec niego reakcję, odpowiedź. Jest też silnym argumentem na rzecz twierdzenia, że w sali narad, w ramach składu orzekającego, w czasie rzeczywistym doszło do dialogu, którego śladów można poszukiwać w tekście uzasadnienia rozstrzygnięcia oraz uzasadnieniu zdania odrębnego. Punktem wyjścia analizy jest oczekiwanie, że przynajmniej niektóre wypowiedzi składające się na ich pisemne uzasadnienie będą nawiązywały do argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu orzeczenia. Formy owego nawiązywania są przedmiotem niniejszego szkicu. W artykule przyjęto bowiem założenie, że cecha zdań odrębnych określona jako dialogiczność jest czymś więcej aniżeli jedynie przejawem osobistego stylu konstruowania wypowiedzi pisemnych przez jej autora. Artykuł, obok pokazania przejawów dialogiczności zdań odrębnych w praktyce Trybunału Konstytucyjnego zawiera próbę wyjaśnienia tych sytuacji, w których dane zdanie odrębne jest dialogiczne w stopniu niskim (co nie oznacza bynajmniej cechy waloryzowanej negatywnie). Artykuł przedstawia trzy czynniki tego rodzaju: uwarunkowania instytucjonalne związane z organizacją pracy składu orzekającego, potencjał argumentacyjny danej sprawy, wreszcie jej waga aksjologiczna.

Słowa kluczowe: zdanie odrębne, wypowiedź dialogiczna, dialog, narada sędziowska, uzasadnienie orzeczenia sądowego, Trybunał Konstytucyjny

Język artykułu: polski

Data otrzymania: 06.06.2017
Data akceptacji: 22.08.2017

Opublikowano: Numer 1(16)/2018, s. 69-82.

Ściągnij plik: Download

Liczba ściągnięć:
374

W kategorii:Artykuły Tagi:dialog, Maciej Wojciechowski, narada sędziowska, Trybunał Konstytucyjny, uzasadnienie orzeczenia sądowego, wypowiedź dialogiczna, zdanie odrębne

« Poprzednia strona
Następna strona »

Szukaj

Kategorie

  • Aktualności
  • Artykuły
  • Bez kategorii
  • In Memoriam
  • Recenzje i polemiki
  • Słowo wstępne
  • Sprawozdania
Infrastruktura czasopismaISSN 2082-3304Otwarty dostępCC BY 4.0Crossref DOIDOAJ

Copyright © 2026 Polska Sekcja Międzynarodowego Stowarzyszenia Filozofii Prawa i Filozofii Społecznej IVR | Administrator strony: Karolina Gmerek

Ta strona używa plików cookies. Zakładamy, że wyrażają Państwo na to zgodę, ale mogą Państwo także wyłączyć pliki cookies w Ustawieniach. //
This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. (Zob. więcej // Read more) Ustawienia // SettingsZGODA // ACCEPT

Privacy Overview

This website uses cookies to improve your experience while you navigate through the website. Out of these cookies, the cookies that are categorized as necessary are stored on your browser as they are essential for the working of basic functionalities of the website. We also use third-party cookies that help us analyze and understand how you use this website. These cookies will be stored in your browser only with your consent. You also have the option to opt-out of these cookies. But opting out of some of these cookies may have an effect on your browsing experience.
Necessary
Always Enabled
Necessary cookies are absolutely essential for the website to function properly. This category only includes cookies that ensures basic functionalities and security features of the website. These cookies do not store any personal information.
Non-necessary
Any cookies that may not be particularly necessary for the website to function and is used specifically to collect user personal data via analytics, ads, other embedded contents are termed as non-necessary cookies. It is mandatory to procure user consent prior to running these cookies on your website.
SAVE & ACCEPT